9 december 2016

Model voor de Messias?

Geschreven door Japke van Malde

Model voor de Messias?

De adventstijd is de tijd dat we uitzien naar de komst van de Messias en zowel in het Jodendom als in het christendom is koning David de voorloper en het model van de komende, rechtvaardige Messias. Een populair liedje in Israël is: ‘David, Koning van Israël, hij leeft en bestaat’!
In allerlei verhalen, liederen en verbeeldingen leeft hij voort, u kent ze vast: hij versloeg Goliath, veroverde Jeruzalem en hij was dichter van psalmen. Een bekende afbeelding is die van David met een harp in zijn hand, in de tijd dat hij met zijn muziek koning Saul troostte, die last had van sombere buien en woedeaanvallen.
Toch weten we dat ook David maar een mens was, zo ging hij letterlijk over lijken om zijn zin te krijgen: hij liet de man van zijn zwangere minnares vermoorden om met haar te kunnen trouwen. In latere tradities werd dit verzwegen en werd David opgehemeld als een koning zonder zonde. Maar niet door iedereen, want de grote joodse leermeester Rav zei: “Een mens moet zich nooit blootstellen aan verleiding. En David, de koning van Israël deed dit wel en hij struikelde.” Hij vertelde dat toen David aan God vroeg: “Waarom zegt men in gebeden altijd ‘God van Abraham, God van Izaäk en God van Jakob’ en niet ‘God van David’?” het antwoord van God was: “Zij waren bestand tegen de verleiding maar jij kunt dat niet…”

We kunnen ons afvragen hoe het dan toch kan dat David in de traditie het model is gebleven voor de komende Messias. Dat is omdat het verhaal verder gaat: David toont berouw na zijn misstap en accepteert de straf die dan volgt (zijn zoon sterft). Daardoor is hij niet een verheven, niet na te volgen mens, maar levensecht: hij is een mens zoals u en ik. Daardoor kan hij toch als voorbeeld dienen voor gewone stervelingen.
Als we in het Nieuwe Testament de verhalen lezen over Jezus, die voor christenen de beloofde Messias is, zien we volgens mij dat hij weliswaar een “mens onder mensen” was, maar eigenlijk minder levensecht dan David. Iemand die geen fouten maakt staat verder van ons af dan koning David, die net als wij soms verkeerde dingen doet.
Maar dat betekent niet dat Jezus te hoog gegrepen is, we mogen hem zeker navolgen en kunnen veel leren van de verhalen die hij vertelde. Vooral van de gelijkenissen, als we die vertalen naar onze eigen tijd, zoals deze:

Jezus zei: ‘Waar lijkt Gods nieuwe wereld op? Gods nieuwe wereld lijkt op gist. Een vrouw doet een klein beetje gist bij een grote zak meel. Daardoor verandert al het meel.’ (Lucas 13: 20-21).

Als wij het gist zijn in onze wereld, kan er misschien iets veranderen. Die hoop houdt ons gaande, ook (of juist!) in de tijd van advent, waarin we uitkijken naar de komst van het licht in de duisternis.

Japke van Malde, predikant Nieuwkoop

 

Gerelateerd